[Review] Cửa tiệm thời gian – Lee Na Young

Sau khi đọc cuốn “Cửa tiệm thời gian” của Lee Na Young thì tôi quay lại với mục review sách thiếu nhi đây. Thông thường tháng nào tôi cũng đọc ít nhất một cuốn sách thiếu nhi nhừng suốt thời gian vừa qua, đây là quyển duy nhất tôi muốn viết về.

23605181076_6ddd551bf0.jpg

Tác giả: Lee Na Young
Minh họa: Yoo Jeong Joo
Dịch giả: Nguyễn Tú Uyên
Nhà xuất bản: Hội  nhà văn
Ngày phát hành: 09-12-2015

Đây cũng là lần đầu tiên tôi mang một cuốn truyện thiếu nhi Hàn quốc về nhà.

Hàn Quốc cũng giống như Việt Nam mình ở chỗ việc học của những đứa bé trở thành vẫn đề hệ trọng, rắc rối lớn nhất của các bậc phụ huynh. Cứ ra đường mà xem, những đứa trẻ bé xíu vác một cái ba lô to đùng hoặc kéo theo một chiếc vali con đựng toàn sách vở. Nếu anh làm công chức nhà nước, sáng cắp ô đi, tối cắp ô về thì một ngày anh có 8 tiếng  bận rộn. Còn với trẻ con ngày nay, sau  một ngày học hành ở trường sẽ là những lớp học thêm ở nhà cô, ở trung tâm và cả  một núi bài tập về nhà. Những đứa trẻ học tiểu học có thể phải thức tới 11 giờ để không bị tụt lùi so với các bạn. Đôi khi nhìn vào, chúng ta thấy chúng chẳng khác nào một sản phẩm dở dang trên dây chuyền sản xuất những đứa trẻ tài giỏi. Cha mẹ, thầy cô, xã hội mong chúng trở thành thiên tài, thành những đứa trẻ với khối lượng kiến thức của một người trưởng thành. Chúng đang phải guồng chân chạy như vậy đấy.

Lee Na Young đã chọn một đứa bé  trong số chúng để bắt đầu câu chuyện của mình: Yoon Ah. Yoon Ah là  một cô bé học lớp 4. Cô bé chăm chỉ, yêu thương gia đình và học hành giỏi giang. Với cô bé, không việc gì có thể quan trọng bằng việc xếp hạng 1 trên lớp (và trường). Bố Yoon ah đã mất. Mẹ cô bé là người phụ nữ đặt việc con mình học giỏi lên hàng đầu.  Cô bé sẽ bị quát mắng nếu đi học thêm muộn, bị càm ràm nếu không đạt kết quả học tập như mong đời. Bà xếp cho Yoonah một thời khóa biểu kín mít, làm việc quần quật để chi trả cho thời khóa biểu ấy. Vậy là tưởng chừng Yoon ah sống chỉ để học, mẹ sống chỉ để nuôi Yoon Ah học. Một đứa bé học lớp 4 gần như không có thời gian để chơi đùa với bạn bè như Yoon ah đã thấy mình thiếu thốn thời gian vô cùng. Đấy cũng là lý do cô bé quyết định dung những ký ức hạnh phúc của  mình đẻ mua thêm thời gian.

Câu chuyện đem một bàn cân ra trước mắt chúng ta. Một bên là dành thời gian để hạnh phúc, một bên là dành thời gian để tương lai trở thành người tài giỏi. Cứ lấy thêm 10 phút quý báu, Yoon Ah lại quên mất một điều hạnh phúc cô bé từng trải qua. Những cái 10 phút bỏ hạnh phúc ra mua đã giúp cố bé đạt được một phần những gì mình và mẹ mong muốn: một thứ hạng thật cao. Thế nhưng những hạnh phúc bị xóa đi đã khiến đứa bé của chúng ta dần dần cảm thấy xa lạ, cứng ngắc với tình cảm xung quanh và náo loạn khi không biết mình là ai và mình đang làm gì. Nghĩa là cô bé đã đơ ra với “cuộc sống” thật sự.

Giả như không có cửa tiệm thời gian, không có ai bán cho cô bé thời gian thì biết đâu một lúc nào đấy, chính mẹ của Yoon ah, chính xã hội hiện đại sẽ ép đứa nhỏ dung hết 24 giờ/ ngày để học, học và học. Biết đâu một lúc nào đấy, Yoon Ah hay những cô cậu bé khác sẽ chẳng còn có thời gian để tạo nên những kỉ niệm hạnh phúc. Biết  đâu, vì một tương lai xa xôi mà chúng ta cho là tốt đẹp, chúng ta cướp hết hạnh phúc thật sự của những đứa trẻ ấy?

“Cửa tiệm thời gian” sẽ nhắc nhở cho những ai lỡ quên: hãy để những đứa trẻ của chúng ta được hạnh phúc. Mỗi người các em, các con đều không giống nhau. Chúng cũng giống người lớn, đâu thể luôn giỏi nhất ở mọi mặt, đâu thể thích thứ người khác bắt chúng thích. Tất nhiên không thể không học, nhưng thay vì dồn ép chúng vào những cái khung chật hẹp, hãy lắng nghe những mầm non ấy để biết chúng thích gì, chúng muốn gì và chúng có khả năng gì trước đã. Chẳng phải người lớn còn  phải mệt mỏi với xã hội cuồng quay này sao? Sao chúng ta có thể bắt những đứa bé nín thở cùng mình được? Chúng ta nên giúp chúng có thêm những quãng thời gian hạnh phúc thật sự mới phải.

Nội dung truyện thật sự rất đáng giá trong thời đại này. Tuy nhiên bên cạnh đó, tôi vẫn không thể không đưa ra một lời phê bình. Truyện được viết ở ngôi xưng thứ nhất và chính ngôi xưng này đã khiến tôi đánh giá quyển sách thấp hơn rất nhiều so với nội dung nó mang lại. Tôi không biết do tác giả hay dịch giả nhưng lời kể và cách dung từ của cô bé Yoon Ah quá già và đau đớn, không giống một đứa rẻ học lớp 4 chút nào. Cứ tưởng tượng một đứa bé nói với bạn những câu như : “Tiếng cười của Mi Ra như ghim vào tim tôi. Nhưng so với việc bị MiRa ghét thì câu “không quan tâm” của Soo Young nghe còn cay đắng hơn”; “tôi lại không nuốt trôi cơm; hay rất nhiều từ ngữ như “bất an”; “dằn lòng”…mà xem. Tất nhiên, tôi là một kẻ khó tính khó chiều trước văn học thiếu nhi nhưng tôi không hi vọng rằng có người sẽ cho rằng như thế là bình thường. Dù cho xã hội Hàn Quốc có khiến trẻ em vất vả, căng thẳng và già trước tuổi đến đâu thì cũng khó có đứa bé nào lại đi miêu tả mọi việc xung quanh như vậy. Những từ này vốn dùng cho người trưởng thành. Cách hành văn khiến tôi hoàn toàn không hài lòng. Cá nhân tôi cảm thấy như nhai phải sạn trong lúc đọc vậy.

Nhưng dù phê bình thì phê bình vậy, tôi vẫn cho đây là một cuốn sách đáng đọc. Các bạn nhỏ nên đọc, phụ huynh của các bạn cũng nên đọc thử xem sao.

– Lá –

Advertisements

[Review] Chiếc kèn của thiên nga – E.B. White

Tác giả: E.B. White
Dịch giả: Nguyễn Nguyệt Cầm
NXB: Kim Đồng
291 trang 10.5×17 cm
Năm XB: 2003
Giá bìa: 10.000 VNĐ 51z27jA9lBL
Một quyển truyện khá nổi tiếng trên thế giới với độ dày 291 trang chỉ có 10 ngàn? Đơn giản vì quyển này xuất bản năm 2003, cách đây hơn 10 năm và hiện giờ phiên bản này không còn lưu hành trên thị trường nữa rồi. Tuy nhiên các bạn có thể mua bản của NXB Lao Động với giá 25.000 đồng. Do bản của Kim Đồng là bản duy nhất mình đọc nên bắt buộc phải review dựa trên đúng bản này, chủ yếu để hạn chế những nhận xét không chuẩn do sự khác biệt giữa các bản dịch.
 Đây là một trong những truyện thiếu nhi tôi nhớ và thích nhất khi còn nhỏ. Đứa nhỏ năm ấy sẽ giới thiệu với bạn “Chiếc kèn của thiên nga” là một câu truyện vừa kịch tính vừa cảm động và ý nghĩa. Trước khi đọc lại cuốn sách, tôi rất tò mò liệu mình có còn bao nhiêu phần của đứa trẻ mười năm trước. Và cuốn sách nhỏ sờn gáy với bìa sách nhăn nhúm ấy không làm mình thất vọng. Quả thật đáng đọc.
Có người bạn của tôi cho rằng tôi là một kẻ chăm chăm tôn vinh sự trong sáng, ngây thơ của câu chữ trong truyện thiếu nhi. Nhưng không, hoàn toàn không phải vậy. Tôi muốn ngôn từ trong sáng còn màu sắc của chúng có thể là ngây thơ, có thể là trầm lắng, có thể sắc bén… Miễn rằng chúng đủ độ và không phải thuốc độc cho lối dùng từ của lũ trẻ. Tôi chỉ không thích những ngây thơ nửa vời, nó khiến quyển truyện giống một bà thím đeo ba lô hồng, buộc tóc hai bên, cười nụ cười đầy nếp nhăn và nũng nịu với mẹ: “Con muốn ăn kẹo cơ!”. Chiếc kèn của thiên nga là một câu truyện hoàn toàn không có những dòng dẫn ngây ngô, thay vào đấy là cách mô tả giàu sức sống và mang màu rừng lá mà tôi chẳng tiếc lời khen ngợi. Khác với nhiều cách viết truyện thiếu nhi khác, cách miêu tả của E.B. White không đơn thuần là kể lại chúng thổi hơi thở vào khung cảnh:
“Nhưng rồi một ngày, sự thay đổi đã đến với khu rừng và vùng hồ. Không khí ấm áp, nhẹ nhàng và êm ái thổi qua cây lá. Băng giá xốp trong đềm giờ bắt đầu tan ra. Những hố băng xuất hiện. Mọi sinh vật sống ở vùng hồ và khu rừng vui sướng cảm nhận sự ấm áp. Chúng nghe và cảm thấy được hơi thở của mùa xuân, chúng xôn xao trước cuộc sống và niềm hy vọng mới. Trong không gian có một thứ mùi vị mới, dễ chịu, mùi của đất thức dậy sau một giấc ngủ dài.”
Cổ điển không có nghĩa là cũ, dù là cách nhân cách hóa này quen thuộc vô cùng với chúng ta nhưng có vẻ như với Chiếc kèn của thiên nga sẽ chẳng làm chúng ta ngán ngẩm bao giờ. Khi tôi đọc, tôi không chỉ tưởng tượng mà tôi cảm nhận được sức sống của rừng, nghe thấy tiếng êm ái của mùa xuân còn mùi thiên nhiên từ sách cứ thoảng qua mũi. Tôi thấy hứng khởi với suy nghĩ, những người bạn nhỏ sẽ thưởng thức một tác phẩm như gặp một giáo viên dạy văn mẫu mực nhất.
Cái hay, cái sống động trong khung cảnh của “Chiếc kèn của thiên nga” không chỉ nằm ở ngòi bút của tác giả mà còn nằm ở hiểu biết cùng óc sáng tạo của ông.  Tôi bắt đầu xây dựng nên hình tượng một nhà động vật học E.B. White chứ không đơn thuần là một nhà văn ngay từ những chương đầu tiên. Cách ông nói về thế giới động vật, những tập tính, mối liên hệ giữa chúng với nhau cũng như giữa chúng và thế giới tự nhiên mượt mà và tự nhiên đến mức tôi ngờ rằng ông đã từng sống cùng chúng. Đừng nghĩ rằng đây là câu chuyện về một chút thiên nga nên bạn chỉ thấy những con thiên nga trong đó.
Ếch nhái vùi mình trong lớp bùng dưới đáy hồ biết rằng mùa xuân đã đến. Chim chích bông cũng biết và hoan hỉ (điều gì mà chẳng làm cho chích bông hoan hỉ). Cáo cái đang ngủ trong hang biết rằng nó sắp sửa có con. Mọi sính vật đều biết rằng một thời gian tốt đẹp hơn, dễ sống hơn đang đến gần, những ngày ấm áp hơn, những đêm thú vị hơn. Cây cối nhú chồi non, chồi non lớn dần lên. Từ phương nam chim bắt đầu bay tới. Một đôi vịt đáp xuống. Sáo cánh đỏ tìm vị trí làm tổ. Một chú sẻ nhỏ có cái cổ màu trắng bay đến và hót… 
Nhưng tất nhiên, không loài vật nào có thể chiếm được chỗ của thiên nga kèn trong câu truyện này. Ở đây, tác giả đã theo chân một đôi thiên nga kèn xinh đẹp. Sự xuất hiện đầu tiên của chúng không phải là màu lông trắng, cái cổ vươn dài hay đôi cánh dài, mà là tiếng “Ko-hoh, ko-hoh!”, âm thanh xao động như tiếng kèn trôm-pét. Âm thanh này dường như dần dần buộc lại điểm mấu chốt của câu truyện. Vợ chồng thiên nga tới hồ này vào mùa xuân để sẵn sàng chào đón những đứa con của họ. Phép nhân cách hóa hoàn hảo đã bộc lộ rõ nét tập tính xây tổ, kiếm thức ăn, ấp trứng, đẻ con của thiên nga kèn mà không hề khiến bạn đọc thấy cứng nhắc, nhàm chán. Ngược lại, hứng thú được khơi gợi lên bởi tính cách đối lập nhau của đôi thiên nga: một anh chồng ba hoa lắm mỏ và một cô vợ thực tế, giản dị.
Sau quá trình làm tổ, ấp trứng vất vả, năm chú thiên nga con đã ra đời. Ông bố ba hoa của chúng hãnh diện tới mức làm một bài diễn văn khiến bà vợ phát mệt. Tiếc thay, một trong số chúng, Louis, một con thiên nga kèn thực sự, lại bị câm! Louis là một cậu bé khỏe mạnh, dung cảm. Chú bay nhanh hơn hết thảy, nỗ lực hơn hết thảy. Thứ duy nhất Louis thiếu là âm thanh quyến rũ của một chú thiên nga, âm thanh mời gọi tình yêu và gây dựng gia đình.
Tiếp đó, dù câu chuyện được mô tả rất logic, chúng ta vẫn thấy thật thần kỳ khi chú thiên nga ấy, sau bao gian khó, đã tìm được tiếng nói của mình thông qua kèn Trôm-pét. Bố của Louis, một người lắm mồm và luôn buông những lời hoa mỹ cũng chính là ông bố thiên nga vĩ đại, đã đánh đổi danh dự của mình để ăn trộm một chiếc kèn trôm – pét làm tiếng nói cho đứa con nhỏ bé của mình.
Nói tới đây, tôi không thể không nhắc tới Sam Râu Xồm. Sam Râu xồm là một cậu nhóc với hai thứ vượt trột hơn so với bạn bè đồng trang lứa: thân hình và niềm đam mê khám phá thiên nhiên. Cậu say mê tìm tòi về các sinh vật sống, mở lòng với thế giới tự nhiên. Chính nhờ vậy mà trong một lần khám phá, cậu đã ngẫu nhiên cứu vợ chồng thiên nga kèn một phen suýt chết bởi một con cáo ranh ma. Và đối với Louis, cậu đã trở thành ân nhân, thành người bạn tốt nhất. Cậu giúp Louis được đi học chữ của loài người, giúp Louis tìm kiếm cơ hội để chơi trum- pét, để kiếm tiền hoàn lại món nợ “khổng lồ” từ phi vụ ăn trộm của bố thiên nga.
Hành trình trả nợ của Louis không thiếu gian nan. Cậu vật lộn giữa loài người để kiếm tiền, làm từ việc này tới việc khác để có đủ tiền trả cho cửa hàng Trôm- pét mặc dầu tất cả những gì cửa hàng ấy biết là một con thiên nga đã lao vào cửa hàng, ăn trộm một chiếc kèn và họ nào có nghĩ đến việc sẽ được hoàn lại số tiền cho chiếc kèn đấy. Nỗ lực của chú thiên nga Louis  có lúc nào đấy sẽ làm người đọc căng lên những khao khát cho chính bản thân mình.
Người ta thấy cậu thiên nga đáng ra cần bảo vệ màng chân của mình để có thể ngụp lặn kiếm ăn lại sẵn sàng hy sinh màng một bên chân để chơi kèn hay hơn. Sau một thời gian vất vả, Louis có những thứ cậu luôn mang theo: phấn và bảng để giao tiếp với loài người, kèn trôm-pét để giao tiếp với đồng loại cũng như kiếm tiền trả nợ, một tấm huân chương danh dự, một túi tiền ngày một đầy. Từng ấy thứ treo trên cổ khiến cậu thiên nga bay giỏi nhất trong đám anh em gặp khó khăn không nhỏ với bầu trời. Thế nhưng cậu kiên quyết giữ những thứ quan trọng ấy, nhất định không vứt bỏ gì cả. Louis còn có một cô thiên nga cậu đem lòng yêu say đắm, Serena. Vì một tai nạn, họ đến bên nhau nhưng cũng chính vì vậy Serena phải đối mặt với việc bị xén cánh, đồng nghĩa với việc nàng sẽ mãi mãi phải ở bên cái hồ tù túng trong công viên, không còn tự do. Louis biết công viên làm vậy không phải chỉ để trưng bày thiên nga kèn, mà còn để bảo vệ giống loài của cậu nhưng cậu muốn Serena có tự do hơn. Có hai thứ thật tuyệt vời với Louis mà cậu sẵn sàng hy sinh nhiều thứ để có được chúng: Tình yêu và Tự do. Vậy nên, để bảo vệ tự do và tình yêu, cậu đã hứa với công viên rằng nếu cậu và Serena ấp và đẻ trứng, cậu sẽ để lại một đứa con cho họ.
Cá nhân tôi luôn dễ bị phản cảm với những hành động của bậc cha mẹ với con cái nên tôi không thực sự khoái thỏa thuận Louis đã làm với công viên. Nhưng thực lòng mà nói, cậu thiên nga ấy hiểu cái giá của sự đánh đổi, và bằng cách nào đấy, cậu ấy truyền lại cho tôi. Đây cũng là điều tôi yêu nhất ở tập truyện này Cuộc sống của một chú thiên nga lại đem lại cho tôi cái nhìn về quá trình phấn đấu trên đường đời của một người. Quá trình ấy cần có sự giúp đỡ của người xung quanh, hơn 100% nỗ lực của ban thân, may mắn và rất nhiều lựa chọn cùng đánh đổi. Quan trọng hơn hết cả, ta cần một định hướng trong tâm mình để sẵn sang đối mặt với những lựa chọn ấy và thành công, và tìm thấy chính ta.
Ngoài ra, bên cạnh ý nghĩa bên trên, câu truyện còn đưa ta đến lối sống anh dung, thẳng thắn, trung thực của cha con thiên nga cùng với sự hi sinh vĩ đại xuất phát từ tình thương; sự vĩ đại của tình bạn; sự cần thiết của khám phá và đôi chút khác biệt giữa sáng tạo và khuôn khổ….
Rõ ràng là, khó có thể tìm đâu ra một quyển truyện thiếu nhi có nhiều mặt tuyệt vời kết hợp một cách hài hòa như vậy. Mặc dù, chỉ với Nhắt Stuart, E.B. White sẽ không cách nào thuyết phục được tôi nhưng ngược lại, Chiếc kèn của thiên nga làm được nhiều hơn cả từ “thuyết phục”.
 Điểm dành cho truyện thiếu nhi: 4.5/5
Điểm dành cho người lớn: 4/5
Thân,
Lá. p.s: Tôi nghĩ là để mình khen nhiều thế này thì người dịch cũng là một tay dịch ổn.

[Review truyện thiếu nhi] Cha con ông Mắt Mèo – Nguyễn Thái Hải

Cha con ông Mắt Mèo – Nguyễn Thái Hải 

NXB: Trẻ

110 trang 12×20 cm

Năm XB: 2013

Giá bìa: 31.000 VNĐ

520226374ea59f52f35060fba6fadc31tuyen_truyen_hay_danh_cho_thieu_nhi_cha_con_ong_mat_meo.698x1169.w.b

Tôi đến với cuốn truyện này vì một sự nhầm lẫn ngớ ngẩn của đôi mắt và cái đầu. Tôi đọc nhầm chữ “Mắt” thành “mất” và cứ thế cho rằng có một câu chuyện với cái tên rất kêu: “Cha con ông mất mèo”. Chẳng phải nếu cái tên này có thật thì sự tò mò của đọc giả sẽ được nâng lên rất cao sao? Hơn nữa trên tiki, quyển này giảm giá chỉ còn hơn 20 ngàn. Thế là tôi hùng hổ đặt mua luôn, chẳng cần tìm cách đọc thử vài trang như mọi khi.

Quyển truyện này cũng thuộc Tuyển truyện hay dành cho thiếu nhi của NXB Trẻ. Mà đứng trên góc độ sách thiếu nhi, các truyện của tuyển tập này mà tôi đã đọc qua như “Nhà có bầy con gái”- Hồng Thủy hay “Những giấc mơ xanh” – Nguyễn Công Kiệt đều không phải là những quyển thật sự tuyệt vời nên sau khi biết tên thật của truyện tôi không thật sự có nhiều kỳ vọng.

Ông Mắt Mèo là một người đàn ông thô kệch với những lời lẽ không mấy văn minh cái câu thường xuất hiện nhất từ miệng ông với thằng con trai Út Đen là: “Mồ tổ mày!”. Hay có cả những câu quát tháo người vợ cũ: ” Mày đã muốn chết thì tao cho chết!”. Mà cũng lấy đâu ra văn minh ở cái con người ngày thường lao động chân tay, xểnh ra là dắt díu theo chai rượu đi dò xét khắp xóm để đêm xuống lại kéo thằng con ruột của mình đi ăn trộm. Khi mở sách ra đọc, tôi ngay lập tức liên tưởng tới Nhà có bầy còn gái. Tôi lo rằng những lời lẽ không hay cũng sẽ xuất hiện quá nhiều như truyện kia của Hồng Thủy và các bạn nhỏ sẽ bị ảnh hưởng xấu tiếp cận với những lời lẽ này, đặc biệt đối những cô cậu nhỏ được nâng niu và nuôi dưỡng trong môi trường lồng kính văn minh. Và đây cũng là điểm đáng cân nhắc duy nhất trước sự lựa chọn có nên cho các bạn nhỏ tầm dưới 10 tuổi đọc quyển sách này này không. Tuy nhiên, thật may mắn, sau khi đọc hết hơn 100 trang sách, tôi nhận ra những câu chửi mắng trong truyện hoàn toàn là những câu thường gặp, tuy có phần không được lịch sự nhưng có lẽ sẽ không gây nên hậu quả gì. Vậy cũng có nghĩa, tôi cho rằng đây là một cuốn truyện thiếu nhi đáng đọc, bởi vì:

Thứ nhất, nội dung truyện thu hút và đậm tình  cha con. . Như tôi đã kể bên trên, nếu tôi gặp một người như ông Mắt Mèo, tôi sẽ ngay lập tức liệt ông ta vào danh sách thành phần xấu của xã hội. Không chỉ vậy, ông ta là một kẻ thiếu học, chẳng biết chữ. Vậy nên ông ta nghi ngờ những lá thư vợ mình viết là viết cho bồ bịch và rước vào người một quá khứ tàn bạo đuổi đánh vợ ngay trước mặt con trai. Vợ ông ta chạy trốn và bỏ đi mãi, cuối cùng, một mình Mắt mèo gà trống nuôi con, mà cũng là dạy hư con. Ông ta dẫn thằng Út đen học cách đêm đêm “đi mần” – tức là đi ăn trộm, kèm theo đó là cấm nó học đọc, học viết chỉ vì nghĩ đôi con chữ là nguyên nhân khiến gia đình mình xáo trộn. Vậy mà, một con người có vẻ xấu xa khó đổi đến thế vẫn mang trong mình một tình thương bao la của một người cha. Con người ai chẳng có tình thương, nhưng tình thương phải thực sự vô cùng lớn mới có thể thay đổi được những suy nghĩ, lề lối đã bén rễ sâu vào trong họ. Và tình yêu của ông Mắt Mèo dành cho Út đen cũng lớn như vậy. Qua những hoạn nạn mình gặp phải, ông bắt đầu lo cho tương lai thằng con. Ông ta gan góc lắm, ông ta chẳng sợ chết, nhưng ông ta lại sợ không có ai chăm cho cái thằng Út đen, sợ thằng con mà theo ông đi ăn trộm mãi thì có ngày nó cũng gặp nạn lớn mà mất mạng không chừng. Ông Mắt mèo bắt đầu tìm cơ hội kiếm tiền đường hoàng hơn, ông giữ cho lòng tham không làm loạn để ông phải đánh đổi những thứ quý giá nhất của mình – thằng Út đen. Quan trọng hơn nữa, ông bỏ qua cái sự căm ghét với chữ cái, tìm mọi đường để thằng Út đen được đi học, được biết chữ cho nên người. Vậy là vì yêu con, vì thương con, ông Mắt mèo đã cố gắng giúp đỡ con trai mình mà cũng chính là đưa bản thân về gần chữ “con người” thật sự hơn.

 Thứ hai, tính giáo dục  của Cha con ông Mắt Mèo cao.  Qua câu chuyện về tình thương ấy, chúng ta rút ra bài học rằng đừng bao giờ đánh đổi những thứ quý giá của mình vì những điều phù phiếm, chúng ta nên để tình yêu thương làm chủ, đi theo cái thiện để có thể sống đường hoàng, hạnh phúc. Ta còn thấy được sự quan trọng của việc  học hành đối với tương lai. Ngoài ra,  các bạn nhỏ có thể phần nào tiếp cận với những con người ở một tầng lớp xã hội hoàn toàn khác, nâng cao sự cảm thông của các bạn với những kẻ khốn khó.

 Cuối cùng, nếu không quá khắt khe với những câu mắng chửi không mấy hay ho của ông Mắt Mèo, bạn đọc sẽ vừa lòng với cách dẫn truyện của Cha con ông Mắt Mèo . Toàn những câu từ đơn giản nhưng liên kết với nhau và phối hợp với nội dung truyện lại dễ dàng khiến độc giả nhỏ tuổi không thể rời mắt khỏi cuốn sách.

Vậy đấy, đôi khi sự nhầm lẫn lại đem lại một kết quả tốt đẹp. Dù tên truyện không giống tôi mong đợi, kỳ vọng cũng không cao nhưng cuốn Cha con ông Mắt Mèo vẫn là một cuốn sách đáng đọc.

Điểm cho truyện thiếu nhi: 4/5

[Review truyện thiếu nhi] Matilda – Roald Dahl

Cô bé Matilda – Roald Dahl

(Đã được Nhà xuất bản Kim Đồng xuất bản tại Việt Nam nhưng hiện giờ hầu như không còn bán trên thị trường. Các bạn có thể tìm đọc/ in cho các bạn nhỏ ở một số trang web truyện.)

53117b72_250f24f3_doko

Do bản mình đọc không phải bản được xuất bản nên mình xin phép không bàn về vấn đề dịch cũng như trình bày sách.

Ưu điểm:

– Nội dung: Matilda là một cuốn tiểu thuyết ra đời vào năm 1988 với nội dung xoay quanh một cô bé thiên tài có tên Matilda sinh ra trong một gia đình con buôn không học vấn, chỉ ưa lừa đảo và thậm chí chẳng yêu thương gì con cái mình. Xét theo mốc thời gian tiểu thuyết ra đời, có thể nói nội dung câu truyện cực kì cuốn hút với hai luồng nhân vật hoàn toàn đối lập nhau. Một bên là những người lương thiện bao gồm cô bé Matilda thông minh mà tốt bụng, cô giáo Honey hết lòng vì học trò và các bạn học. Bên còn lại là người nhà của Matilda và cô hiệu trưởng độc ác. Những kẻ độc ác mang dáng hình và cách cư xử của kẻ độc ác. Những người lương thiện thì lương thiện ngay từ lần đầu xuất hiện.

Mình tin chắc rằng truyện có thể nâng cao cảm xúc của độc giả nhỏ tuổi hết mức. Nhân vật lương thiện sẽ được yêu thích vô cùng còn nhân vật phản diện sẽ bị các em ghét cay ghét đắng. Với độc giả nhỏ, tình tiết trong câu chuyện chắc hẳn rất gay cấn, nút thắt của toàn bộ sự việc nằm ở những chương cuối, đẩy thành cao trào và sẽ gây hứng thú, hồi hộp cho các em. Các em đã thích thú với sự thông minh của Matilda sẽ càng hào hứng với năng lực di chuyển đồ vật mà Matilda phát hiện ra sau khi đối mặt với cô hiệu trưởng độc ác. Đặc biệt, truyện có một cái kết có hậu giống như truyện cổ tích, cái kết sẽ chỉ cho các em rằng: cái thiện luôn chiến thằng cái ác, người tốt sẽ lấy lại được những gì thuộc về mình, có một cuộc sống hạnh phúc, còn kẻ xấu thì phải chui lủi vì những tội ác mình đã gây ra.

– Giọng văn: Mặc dù các tình tiết gay cấn nằm ở những chương sau nhưng nhờ có lối kể truyện cuốn hút và cách sử dụng từ ngữ mượt mà và các tình tiết tinh nghịch, bạn đọc sẽ không bị nản chí khi đọc truyện. Thêm vào đó, là những nét hài hước mà các bạn tương đối lớn hoặc người lớn sẽ rất thích. Ví như:

“Ông bố Matilda có mái tóc đen ngắn, mái chẻ đôi mà ông ta cực kỳ tự hào.

Ông ta thường nhắc đi nhắc lại câu nói:

– Một mái tóc khoẻ mạnh cho thấy một trí tuệ minh mẫn bên dưới.

Có lần Matilda đáp lại:

– Giống Shakespeare.

– Giống ai?

– Shakespeare ạ.

– Ông ta có đầu óc chứ?

– Cực kỳ ạ.

– Vậy hẳn tóc ông ta rậm rạp lắm.

– Ông ta hói đầu ạ.”

Nhược điểm

Quyển sách này không còn nằm trên giá của các nhà sách. Lý do mình tìm đọc là do nhận xét của bạn đọc quá tốt, thậm chí nó còn nằm trong danh sách những tiểu thuyết hay nhất mọi thời đại theo BBC và mình hoàn toàn không muốn bỏ qua một cuốn truyện được ca tụng như vậy. Tuy nhiên sau khi đọc truyện, mình vẫn thấy có một chút gợn.

– Yếu tố thô bạo: Tất nhiên, có rất ít màn thô bạo, chủ yếu là cảnh cô hiệu trưởng quăng học sinh hoặc kéo tai nhấc bổng chúng nó lên trời và những màn này hoàn toàn chấp nhận được. Nói là thô bạo cũng hơi quá. Tuy nhiên, nếu các yếu tố bạo lực nằm trong những màn đánh nhau kì ảo như của Harry Potter thì không sao nhưng vì hoàn cảnh rất đời thực nên mình cứ thấy những cú ném đấy sẽ làm gãy xương lũ trẻ con tới nơi. Cho nên, khoản này mình không phê phán nhưng mình thấy không thích.

– Tiếp đến, đối với một cuốn truyện thiếu nhi, việc để cô bé chịu sự ghẻ lạnh của bố mẹ RUỘT dù sao cũng hơi nặng nề. Họ coi Matilda không ra gì và hoàn toàn không là gì cả. Họ khinh thường, mắng nhiếc và sẵn sàng bỏ mặc con bé không chút lưỡng lự. Bố mẹ RUỘT mà như thế thì các em mất niềm tin vào cuộc sống quá.

– Cuối cùng, nội dung hơi thiếu tính chân thực. Không phải có yếu tổ kì ảo là không chân thực, mà đôi chỗ để thắt chặt nút, tác giả đẩy tính cách tồi tệ của các nhân vật xấu lên quá cao và hơi thiếu logic.

Cá nhân mình có một một ý kiến hơi trái chiều với đa phần các nhận xét mình đã đọc: Các bạn thường nói câu truyện này trong sáng, đáng yêu, hồn nhiên, dí dỏm. Mình lại thấy tiểu thuyết này không mang màu sắc hoàn toàn tươi sáng và nó cũng không phải thể loại nhẹ nhàng đáng yêu, nó giống một bức vẽ cổ tích với các tông màu đậm và các đường nét rõ ràng. Bạn đọc cười vì thỏa mãn trước “ác giả ác báo” nhiều hơn là cười vì thấy truyện quá dễ thương.

Chốt lại, theo mình, cuốn truyện này sẽ cuốn hút các em nhỏ hoàn toàn vì mấy nhược điểm kia không quá lớn so với nội dung vừa gay cấn, vừa kì ảo, lại có một cái kết “trọn vẹn”.

Điểm truyện thiếu nhi: 3.5/5

Điểm dành cho người lớn: 3/5

[Review truyện thiếu nhi] Đích thị William – Richmal Crompton

Đích thị William – Richmal Crompton – (Nhã Nam & NXB Hội  Nhà Văn)

Nguyễn Liên Hương dịch

Thu Hằng minh họa

DICH THI WILLIAM

Ưu điểm:

– Nhân vật: Có rất nhiều cô cậu bé bước ra từ sách truyện như để chứng minh cho câu nói “Nhất quỷ, nhì ma, thứ ba học trò” nhưng William thì đích thị là một thằng “quỷ tha ma bắt”, xứng đáng làm đại ca tai quái cho các nhân vật đình đám khác. Nó nghịch ngợm kinh khủng và nó dành toàn bộ đầu nó cho những trò “phá hoại” và những câu lý sự cùn. Nghịch ngợm dường như là một đặc điểm chung của rất nhiều nhân vật trong truyện thiếu nhi của phương Tây, tuy nhiên khả năng nghịch hơn người của William vẫn khiến cậu trở thành một nhân vật rất ấn tượng. Ai đã đọc William thì sẽ nhớ mãi về một nhân vật 11 tuổi với khả năng làm mọi thứ lộn tùng phèo một cách rất nghiễm nhiên.

– Nội dung: Toàn truyện là những mẩu truyện ngắn về cuộc sống hàng ngày của William.  Các truyện nhỏ không liên quan nhiều đến nhau, các bạn nhỏ dù đọc một đoạn hay một trích đoạn thì cảm xúc cũng không thay đổi. Mỗi truyện đều thống nhất gây dựng nên một William nghịch ngợm, hoàn toàn đối lập với một gia đình Anh truyền thống vẫn thường có giờ thưởng trả, thường chải chuốt vào mỗi bữa ăn, thường đi nhà thờ mỗi Chủ Nhật, thường lịch thiệp hết sức từ câu từ tới hành động ứng xử… Tác giả đã gây dựng nên thời điểm, không gian truyện là những ngôi làng cũ ở Anh một cách chân thực mà vô cùng tự nhiên, không hề gượng ép mà cũng không làm mất chất của các nhân vật trẻ con của chúng ta.

– Hài hước: một điểm cộng lớn cho khiếu hài hước, con mắt quan sát và trí tưởng tượng của nhà văn. Bạn nhỏ đọc William sẽ thấy buồn cười với những mưu mẹo, các suy nghĩ và hành động của William. Ví như khi William rất lịch thiệp mời cô bé hàng xóm ăn kẹo đất, khi những đứa trẻ hứng thú với một bà béo đang ngủ và những tấm biển sai chính tả lồ lộ….

Về hình minh họa, có một số hỉnh rất tốt như hình William đừng trước hàng kẹo (hình bìa), hình William chải chuốt gọn gàng và ngồi đọc sách trong tình trạng bất mãn, hình đám trẻ con … (Bên cạnh đó, một số không được như vậy: hình William trộm hoa ngâu, hình cô Cannon chơi cùng William…)

Nhược điểm

– Hài hước: Mình vừa khen khiếu hài hước ở trên. Thế tại sao “hài hước” lại xuất hiện trong phần nhược điểm? Vì có những tình tiết hài hước trong truyện mà nhiều bạn nhỏ không hiểu được. Điển hình là khi William, đứa trẻ vừa được xem một loạt phim trong rạp chiếu bóng và đang chứa trong đầu mình hình ảnh lãng mạn của một cặp đôi “người lớn”, lại đi nói chuyện với cô bé hàng xóm mà nó rất thích. Vậy là nó gắng hết sức nói bằng một tông giọng trầm, “quyến rũ” nhưng kết quả là cô bé hàng xóm cho rằng nó bị cảm nặng mất rồi và rất lo cho nó. Đọc đoạn này mình rất buồn cười nhưng hẳn là rất nhiều bạn nhỏ không cảm thấy được sự thú vị của tình tiết. Vậy tóm lại, tuy liệt kê phần này vào nhược điểm nhưng thay vì trừ, mình sẽ tăng thêm một điểm cộng cho William nếu cuốn sách này dành cho người lớn.

– Tính giáo dục: Thú thật, tính giáo dục của “Đích thị là William” không cao. Truyện rất thú vị nhưng nếu muốn kể ra những bài học rõ ràng cho bạn đọc nhỏ tuổi thì khá nan giải. Bạn nhỏ sẽ chỉ nhớ mãi những trò nghịch ngợm chứ không nhớ được sách khuyên mình nên làm gì.

Quyển sách rất nổi tiếng ở Anh này là  một cuốn hay nhưng không đến mức dễ dàng trở thành “số 1” trong lòng bạn đọc nhỏ tuổi. Có thể có những bạn đọc lớn tuổi mà hiểu phần nào văn hóa Anh sẽ thích quyển này hơn cả thiếu nhi. Nếu bạn đọc nhỏ là người Anh thì không nghi ngờ gì nữa, chắc hẳn các bạn sẽ thấy “Đích thị là William” rất gần gũi cho mà xem. Nhưng những bạn nhỏ người Việt thì sẽ không cảm nhận được sự bình dị, gần gũi hay thân quen tới vậy đâu.

Điểm cho truyện thiếu nhi: 4/5

Điểm cho truyện dành cho người lớn: 3.5/5

[Review truyện thiếu nhi] Nhà có bầy con gái

Nhà có bầy con gái – Hồng Thủy 

NXBTreStoryFull_28102014_111042

Cuốn này là một truyện dài nằm trong “Tuyển truyện hay dành cho thiếu nhi” của NXB Trẻ.

Ưu điểm: 

– Tên truyện: Đối với cá nhân mình, tên truyện này rất cuốn hút. Cái tên đem đên một sự gần gũi, bình dị mà lại khơi gợi sự tò mò cho độc giả.

– Nội dung và giọng văn: Nội dung truyện xoay quanh nhân vật chính là bé Hà, một cô bé có  một bà chị gái và tới hai cô em gái. Câu chuyện bắt đầu từ ngày gia đình Hà chuyển về xóm Cồn, nơi mà mọi thứ thật lạ lẫm với cô bé, từ cảnh vật, hàng xóm láng giềng tới một núi công việc nhà mà Hà phải làm như rửa bát, quét nhà, chăm em… Thông qua lối kể truyện tự nhiên, gần gũi nhưng có sự chọn lọc trong cách dùng từ, đặc biệt là các tính từ miêu tả, tác giả Hồng Thủy rất khéo léo xây dựng nên một không gian, không khi truyện chân thực, sống động. Người đọc dù lạ hay quen với vùng sông nước cũng bỗng thấy cái đơn sơ, bình dị nơi đó thân thương đến lạ. Và người đọc lại thấy, các nhân vật bé nhỏ dù rất hồn nhiên nhưng đều mang cá tính riêng mà thiếu đi là mất đi một phần của câu chuyện. Toàn truyện không có nhiều tình tiết gay cấn hay nút thắt nào đặc biệt nhưng lại gây dựng nên gần như toàn cảnh cuộc sống một thời của cô bé Hà, ấy là những lần tụ tập “đồng bọn” trèo cây xem chim, chơi những trò gắn liền với cuộc sống trẻ em thôn quê như: thả diều, bắt dế, cầu trượt rơm, đá lon, bỏ khăn, ông đi qua bà đi lại…; những khi các chị em dắt díu nhau đi tìm bố mẹ, những lúc tị nạnh vì miếng ăn; những sự kiện đình đám như được đi học rồi đến thi vượt lớp, khi bà ngoại chuyển đi… Tất cả đều mang những cảm xúc vừa hồn nhiên lại có phần sâu lắng với người đọc. Đọc truyện, có khi mình thấy buồn cười, có lúc lại thấy cảm động. Phải nói đây là một sự khắc họa đời sống khá tuyệt.

Nhược điểm: 

– Từ ngữ: Có thể do tác giả dùng từ rất thật với đời sống người dân lao động nên có một số từ và câu khá thô hoặc tục đối với các bạn nhỏ. Ví dụ như từ “vú”, như việc em gái xưng hô với chị mình là “tao”-“mày”, nhân vật trong truyện chủ yếu gọi nhau là “con” này, “thằng” kia, có đứa con khi nói về mẹ thì dùng từ “bả” hay khi tức giận, nhân vật dùng từ “tỳ tiện” để miêu tả em mình. Đặc biệt có câu sau cần cần nhắc trước lúc cho các bạn nhỏ đọc truyện: “Đồ chó chết! Mày rồi cũng giống cái quân súc sinh là thằng ba mày. Tao cầu cho nó chết rục xương!”.

Đặt vào đời sống dân lao động, nơi được chọn làm nôi sinh của truyện thì không phải chuyện lạ kì, thực chất là việc rất bình thường. Tuy nhiên, có nhiều bạn nhỏ rất dễ bị ảnh hưởng khi đọc truyện, các bạn dễ nhớ những câu nói tục lắm nên phải hết sức cẩn thận khi quyết định cho các bạn đọc một cuốn đầy rẫy những từ ngữ “dân dã” như trên.

– Có đôi chỗ, giọng kể của tác giả trau chuốt, văn vẻ hơn nhưng tạo thành một tác dụng phụ là khiến nhân vật chính mới học lớp 3 của chúng ta dường như già dặn hơn tuổi khá nhiều.

Vậy, với rất nhiều ưu điểm nhưng lại đi kèm với cái khuyết điểm to đùng bên trên,  cá nhân mình sẽ không cho bạn nhà mình đọc cuốn này. Ít nhất cho đến khi bạn học lớp 7, lớp 8.

Điểm truyện thiếu nhi: 2.5/5

Điểm nếu dành cho người lớn: 4/5

[Review truyện thiếu nhi] Những giấc mơ xanh – Nguyễn Công Kiệt

Những giấc mơ xanh – Nguyễn Công Kiệt.

NXBTreStoryFull_10552013_035545

Ưu điểm: Chỉ cần đọc một câu chuyện nhỏ trong tuyển tập có thể nhận ra ngay, tác giả rất chú trọng vào việc giáo dục các bạn nhỏ. Nhà văn nhấn mạnh vào những câu nói, tình tiết có thể làm nổi bật được bài học của câu chuyện. Tuyển tập đề cập tới nhiều mặt khác nhau, khi là tôn vinh những chiến sĩ thầm lặng của đất nước, khi là phê phán mê tín dị đoan, lúc lại là những bài học nhỏ trong đời sống. Lối kể của tác giả đơn giản, dễ đọc, câu văn gãy gọn, giọng văn trong sáng.

Nhược điểm: Tuy tuyển tập mang tính giáo dục cao nhưng cách thể hiện không hài hòa mà lại có phần cứng ngắc. Câu văn đôi khi mang tính cứng ngắc như bài giảng đạo đức trong nhà trường, hội thoại có lúc lại như lấy trong kịch ra. Điều này làm cho những câu thoại đáng ra là phần cuốn hút bạn nhỏ nhất thì lại trở nên thiếu gần gũi, xa lạ và giáo điều vô cùng.

Ví dụ điển hình cho một câu nói “kịch”:  “Con biết đấy mẹ thường hay đi công tác, ở nhà mình con là con gái. Không nhẽ bố nhảy vào bếp! Cũng may, con gái bố cũng đảm đang, bố mừng vì có con. Nếu con thấy cần hỗ trợ gì thì bố cũng sẵn lòng!”; “Cháu có những giấc mơ đẹp thật là quý giá! Để những giấc mơ ấy thành sự thật thì ngay từ bây giờ cháu phải học, học thật tốt… Ta biết hôm này cháu vừa bị điểm xấu môn toán phải không?”; “Cụ Rùa ơi! Cháu sẽ nghe lời cụ. Cháu cố học từ bây giờ! Cụ hãy tin ở cháu.”

Nhớ ngày xưa, mình chăm đọc sách đạo đức lắm, nhưng vì câu văn hơi cường điệu giáo dục mà đọc rồi chẳng mấy mà quên. Quyển sách này cũng vậy, tính giáo dục rất cao nhưng lại giống bài giảng nên không thực sự cuốn hút.

Tuy nhiên, những nhược điểm trên chỉ là nhược điểm đối với các bạn tầm cấp 2 trở lên nên quyển này hoàn toàn phù hợp với các bạn học tiểu học.

Điểm cho sách thiếu nhi: 3.5/5

Điểm dành cho các bạn trên 14 tuổi: 2.5/5